वैज्ञानिकांनी प्राचीन महाद्वीप गोंडवाना शोधला

गोंडवाना, जो पृथ्वीवरील प्रारंभिक जीवनाच्या विकासात महत्त्वाची भूमिका बजावतो, याची पुष्टी झाली आहे.

A
Apla Nagpur Desk
10 Sept 2026, 6:36 PM IST · 2 मिनिट वाचन
Source: WION
वैज्ञानिकांनी प्राचीन महाद्वीप गोंडवाना शोधला
महत्त्वाचे मुद्दे
1

गोंडवाना पृथ्वीच्या भूभागाचा सुमारे 80% भाग व्यापत होता.

2

गोंडवाना निर्माणामुळे सुमारे 538 मिलियन वर्षांपूर्वी जटिल जीवनाचा उदय झाला.

3

आंतरराष्ट्रीय टीमने 25,000 प्राचीन चट्टानांचे विश्लेषण करून गोंडवाना च्या भूगर्भीय इतिहासाचा उलगडा केला.

एक महत्त्वपूर्ण अध्ययनात वैज्ञानिकांनी प्राचीन महाद्वीप गोंडवाना याची पुष्टी केली आहे, जो 800 ते 500 मिलियन वर्षांपूर्वी अस्तित्वात होता आणि पृथ्वीच्या भूभागाचा सुमारे 80% भाग व्यापत होता. या महत्त्वाच्या शोधाची माहिती आंतरराष्ट्रीय संशोधन टीमने दिली आहे आणि हे संशोधन 'साइंस अॅडव्हान्सेस' या जर्नलमध्ये प्रकाशित झाले आहे. या निष्कर्षांमुळे गोंडवाना पृथ्वीवरील जटिल जीवनाच्या विकासामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावतो, विशेषतः सुमारे 538 मिलियन वर्षांपूर्वी झालेल्या कैम्ब्रियन विस्फोटाच्या काळात.

या संशोधनात गोंडवाना च्या सीमांचे पुनर्निर्माण करण्यासाठी 25,000 हून अधिक प्राचीन चट्टानांचा संग्रह करण्यात आला. यापूर्वी, गोंडवाना पृथ्वीच्या भूभागाचा दोन-तृतीयांश भाग व्यापत असल्याचे मानले जात होते, परंतु नवीन विश्लेषणाने याचे खरे प्रमाण खूप मोठे असल्याचे दर्शविले आहे. या अध्ययनाने पृथ्वीच्या आतल्या भूगर्भीय प्रक्रियांनी जटिल जीवांच्या उदयासाठी आवश्यक असलेल्या परिस्थितीमध्ये कसे योगदान दिले हे स्पष्ट केले आहे, जे या काळात आधीच्या अब्जावधी वर्षांपासून अनुपस्थित होते.

डीप-टाइम डिजिटल अर्थ या आंतरराष्ट्रीय सहयोगाच्या नेतृत्वाखाली, टीमने आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून मॅग्मेटिक चट्टानांचे विश्लेषण केले आणि एक व्यापक डेटाबेस तयार केला. या नवोन्मेषी दृष्टिकोनामुळे संशोधकांना या चट्टानांच्या मूळाचा शोध घेता आला आणि प्राचीन महाद्वीपाच्या भूगोलाचे पुनर्निर्माण करता आले. समेरियम आणि नियोडिमियम यांचे समस्थानिक गोंडवाना च्या प्रमुख संकेतक म्हणून ओळखले गेले, जे लाखो वर्षांच्या टेक्टोनिक क्रियाकलापांमुळे पृथ्वीवर विखुरलेले तरुण चट्टानांमध्ये आढळले.

या शोधाचे परिणाम केवळ शैक्षणिक आवडीपर्यंत मर्यादित नाहीत; गोंडवाना च्या निर्माणाची आणि त्याच्या पृथ्वीवरील जलवायु आणि जैविक विकासावरच्या प्रभावाची समज वर्तमान भूगर्भीय प्रक्रियांमध्ये अंतर्दृष्टी प्रदान करू शकते. या संशोधनाने रिंग ऑफ फायरवर देखील प्रकाश टाकला आहे, जो एक ज्वालामुखीय क्षेत्र आहे ज्याने वातावरणात ज्वालामुखीय वायू सोडून ग्रहाच्या जलवायुवर महत्त्वाचा प्रभाव टाकला आहे.

आगामी काळात, संशोधन टीम त्यांच्या विस्तृत डेटाबेसचा वापर करून गोंडवाना च्या भूगर्भीय इतिहासात आणखी खोलवर जाण्याची योजना बनवत आहे. ते पृथ्वीच्या भूतकाळाशी संबंधित अतिरिक्त रहस्ये उलगडण्याची आणि त्या प्रक्रियांना अधिक चांगल्या प्रकारे समजून घेण्याची आशा करतात ज्यांनी लाखो वर्षांमध्ये ग्रहाचे रूपांतर केले आहे.

💬या बातमीबद्दल आपले मत काय आहे?आपले मत काय आहे?

पुढे वाचा